Tin Học KHMT
Ôn tập Tin học THPT › Tin học 11 - Tin học ứng dụng › Bài 7
Tin học 11 - Tin học ứng dụng

Bài 7. Truy vấn dữ liệu qua liên kết nhiều bảng

Khi cần trả lời một câu hỏi quản lí như liệt kê học sinh kèm tên lớp, dữ liệu thường nằm rải ở nhiều bảng. Bài này hướng dẫn dùng công cụ truy vấn trực quan của hệ QTCSDL để nối bảng, chọn trường, đặt điều kiện và sắp xếp mà không phải gõ câu lệnh.

Chủ đề C · Tổ chức, lưu trữ & tìm kiếm thông tin - đọc khoảng 12 phút · 23 câu luyện tập trong ứng dụng

Tương ứng sách giáo khoa
  • Cánh DiềuTin học 11 (Tin học ứng dụng) - Chủ đề F(ICT) · Bài 5. Thiết kế truy vấntr. 150
  • Cánh DiềuTin học 11 (Tin học ứng dụng) - Chủ đề F(ICT) · Bài 6. Tạo báo cáo đơn giảntr. 156
  • Kết nối tri thứcTin học 11 (Tin học ứng dụng) - Bài 23. Thực hành truy xuất dữ liệu qua liên kết các bảngtr. 109
Xem bảng đối chiếu cả bộ →

Bắt đầu bằng một hình dung

Cuối học kì, cô Lan phụ trách nề nếp cần một danh sách gọn gàng: mỗi học sinh kèm theo tên lớp mà em đang học. Trong sổ điện tử của trường, tên học sinh nằm ở một bảng, còn tên lớp lại nằm ở một bảng khác. Nếu chép tay ghép lại thì vừa lâu vừa dễ sai.

Hôm sau, thầy phụ trách phòng máy chỉ cho cô một cách nhanh hơn nhiều: chỉ cần kéo hai bảng vào một cửa sổ, nối chúng lại bằng một sợi dây, chọn vài cột cần xem rồi bấm chạy. Trong vài giây, danh sách hiện ra đầy đủ tên học sinh và tên lớp tương ứng.

Cô Lan ngạc nhiên: máy đã tự động khớp đúng từng em với đúng lớp của em. Điều gì đã giúp phần mềm ghép chính xác như vậy, và làm thế nào để tự tạo được một bản danh sách như thế? Đó chính là nội dung của bài hôm nay.

Nội dung bài học

  1. 1) Truy vấn là gì và dùng để làm gì
  2. 2) Vì sao cần nối nhiều bảng
  3. 3) Tạo truy vấn trực quan trên phần mềm
  4. 4) Chọn trường, lọc điều kiện và sắp xếp

Tóm tắt lý thuyết cần nhớ

  • Truy vấn là yêu cầu lấy đúng dữ liệu cần từ một hoặc nhiều bảng; nó nhìn vào dữ liệu gốc, không sao chép.
  • Nối bảng dựa trên cặp khoá chung: khoá ngoài của bảng này khớp khoá chính của bảng kia để ghép đúng dòng.
  • Trong công cụ thiết kế trực quan, ta kéo thả để thêm bảng, tạo đường nối, chọn trường, lọc và sắp xếp mà không cần gõ lệnh.
  • Quên đường nối sẽ ghép chéo sai lệch; luôn kiểm tra liên kết và ô điều kiện trước khi chạy.

Thuật ngữ tiếng Anh trong bài

Tiếng AnhĐọc làNghĩa
queryKUÊ-ritruy vấn
Câu hỏi gửi cho cơ sở dữ liệu để lấy đúng dữ liệu cần - như hỏi 'cho xem những bạn điểm trên 8'.
tableTÂY-bồbảng (trong CSDL)
Nơi chứa dữ liệu theo hàng và cột - giống bảng điểm của lớp: mỗi hàng một bạn, mỗi cột một thông tin.
fieldphin(-đờ)trường (một cột)
Một cột trong bảng, cho biết một loại thông tin - như cột 'Họ tên' hay cột 'Điểm'.
foreign keyPHO-rìn kikhoá ngoài
Cột dùng để nối bảng này với bảng kia - như số lớp trong bảng học sinh chỉ sang bảng danh sách lớp.
joinGIOINphép nối bảng
Là thao tác ghép hai bảng theo cặp khoá chung, ví dụ khoá ngoài MaLop ở bảng Học sinh khớp khoá chính MaLop ở bảng Lớp.
filterPHIN-tơlọc (dữ liệu)
Thao tác tạm ẩn bớt bản ghi để chỉ hiện những dòng thoả điều kiện bạn đặt ra.

Câu hỏi trắc nghiệm có đáp án

Mấy câu mẫu để bạn tự kiểm tra ngay. Trong ứng dụng, bài này có đủ 23 câu, chấm điểm tự động và giải thích từng câu sai.

Câu 1 · Nhận biết
Mục đích chính của một truy vấn trong hệ QTCSDL là gì?
  1. Lấy ra đúng dữ liệu cần thiết theo yêu cầu từ một hoặc nhiều bảng
  2. Tạo mới cấu trúc của các bảng trong cơ sở dữ liệu
  3. Sao lưu toàn bộ cơ sở dữ liệu ra tệp dự phòng
  4. Đặt mật khẩu bảo vệ cho từng bảng dữ liệu
Đáp án: A - Truy vấn dùng để rút trích dữ liệu theo yêu cầu. Tạo cấu trúc bảng là việc thiết kế bảng; sao lưu là chức năng backup; đặt mật khẩu là phần bảo mật - cả ba đều không phải mục đích của truy vấn.
Câu 2 · Nhận biết
Để nối bảng HOC_SINH với bảng LOP nhằm hiển thị tên lớp cho mỗi học sinh, phần mềm dựa vào điều gì?
  1. Số thứ tự dòng: dòng thứ nhất của bảng này được ghép với dòng thứ nhất của bảng kia
  2. Cặp trường chung: khoá ngoài ma_lop ở HOC_SINH khớp khoá chính ma_lop ở LOP
  3. Màu sắc tô cho các ô dữ liệu, hai ô được tô cùng màu ở hai bảng thì ghép với nhau
  4. Việc hai bảng có cùng số lượng bản ghi, khi đó phần mềm mới ghép được hai bảng
Đáp án: B - Liên kết dựa trên cặp khoá chung có giá trị khớp nhau. Số thứ tự dòng, màu ô hay số lượng bản ghi không liên quan đến cách ghép đúng học sinh với lớp của em.
Câu 3 · Thông hiểu
Trong cửa sổ thiết kế truy vấn trực quan, thao tác nào tạo ra đường liên kết giữa hai bảng?
  1. Bấm nút chạy truy vấn để hệ quản trị tự dò ra liên kết giữa hai bảng
  2. Nhập điều kiện vào ô tiêu chí của trường khoá chung ở cả hai bảng
  3. Kéo trường khoá ngoài của bảng này thả lên trường khoá chính của bảng kia
  4. Bỏ tích cột không muốn hiển thị để chỉ còn lại các trường khoá trùng nhau
Đáp án: C - Đường nối được tạo bằng cách kéo thả một trường lên trường tương ứng ở bảng kia. Bấm chạy chỉ thực thi; nhập ô tiêu chí là lọc; bỏ tích cột là chọn trường hiển thị - không cái nào tạo liên kết.
Câu Đúng/Sai (Phần II) · Thông hiểu
Cho biết mỗi phát biểu sau đúng hay sai:
  • a)Truy vấn chỉ nhìn vào dữ liệu gốc, khi bảng gốc thay đổi thì chạy lại sẽ cho kết quả cập nhật.Đúng
  • b)Chạy một truy vấn sẽ tạo ra bản sao dữ liệu độc lập, không còn liên quan đến bảng gốc.Sai
  • c)Có thể lưu truy vấn lại để dùng đi dùng lại nhiều lần.Đúng
  • d)Muốn xem kết quả mới thì bắt buộc phải nhập lại toàn bộ thiết kế truy vấn từ đầu.Sai
Vì sao:
  • (a) Đúng - truy vấn phản ánh dữ liệu gốc theo thời gian thực khi chạy lại.
  • (b) Sai - nó không sao chép mà chỉ là ống kính nhìn vào dữ liệu gốc.
  • (c) Đúng - truy vấn lưu được và tái sử dụng.
  • (d) Sai - chỉ cần mở truy vấn đã lưu và chạy lại, không phải thiết kế lại.

Thử ngay: minh hoạ từng bước

Bấm từng bước để tự xem cơ chế hoạt động, hoặc bấm “Tự chạy” cho nó tiến mỗi giây một lần. Đổi được dữ liệu đầu vào - không cần đăng nhập.

Học trọn bài này trong ứng dụng

Bài giảng đầy đủ, 23 câu luyện tập chấm tự động, thi thử đúng cấu trúc đề tốt nghiệp (24 trắc nghiệm + 4 Đúng/Sai), bài thực hành máy tự chấm và gia sư AI giải thích chỗ sai.

Mở bài 7 trong ứng dụng

Phần học miễn phí, không cần tạo tài khoản.